De Badhoeve van Amersfoordt

De Amsterdamse jurist Amersfoordt, letterkundige en tweede burgemeester van Haarlemmermeer, bezocht na zijn studietijd landbouwopleidingen, vooral in Duitsland en Engeland. Hij was al jong weduwnaar en in 1852 hertrouwde hij met de zangeres, componiste en pianiste Hermina Dijk.

Belangstellend volgde hij de droogmaking van het Haarlemmermeer. In mei 1854 kocht hij ruim 200 hectare drooggevallen polderland, een aaneengesloten stuk aan de oostkant van de Sloterweg, dat grensde aan de Ringdijk. De boerderij die hij er bouwde noemde hij De Badhoeve, omdat Amsterdammers daar voorheen ’s zomers kwamen pootjebaden in het Haarlemmermeer.

Amersfoordt zag De Badhoeve als proefbedrijf. Hij schreef over zijn ervaringen om anderen te adviseren, ook bij negatieve resultaten, en hij introduceerde nieuwe landbouw- en veeteeltmethodes en diverse landbouwmachines die bijdroegen aan de mechanisatie van de landbouw in Nederland. De onderneming omvatte door smalspoorrails verbonden stallen, grote (wagen)schuren, een manege (vaak gebruikt als eetzaal voor bezoekersgroepen en als noodhospitaal tijdens de cholera-epidemie in 1866), een smederij, een timmermanswerkplaats, stenen arbeiderswoningen en een als herenhuis opgetrokken woonhuis, via het karnhuis (kaasmakerij) verbonden met de koestal.

De boerderij is verdwenen, maar het door echtgenote Hermina beheerde karnhuis is er nog. Het comfortabele woonhuis stond precies op de plek, waar de beroemde waterbouwkundige Cruquius ooit zijn eerste peiling nam voor zijn (niet uitgevoerde) droogmakingsplan. Onder de talloze bezoekers die met pracht en praal stijlvol op De Badhoeve werden ontvangen waren diverse staatshoofden, waaronder koningin Sophie, de keizer en keizerin van Brazilië, prins Jerôme Napoleon en ook Ulysses Grant, voormalige president van de Verenigde Staten.


Waar staat deze verhalenpaal?

  • Locatie: Langs het fietspad van de Nieuwemeerdijk t.o. de brug over de Ringvaart naar Langsom (is straatnaam). Dichtstbijzijnde adres: Nieuwemeerdijk 48 Badhoevedorp.
  • Coördinaten: 52.340.557.990 / 4.791.552.271
  • Fietsroute: fietsroute Water
  • Fietsknooppunt: 79

Heeft u een verhaal bij deze paal? Stuur het  naar naar schakelsaandeketting@shmdc.nl


Gedichten van Helma Gehéniau


POLDERLAND

 

Weids was het. Altijd.

Vanaf de fietsbrug bij de tocht

overzag ik het land tot Lisserbroek

de reiger poothoog in de sloot,

bedwelmend licht van hier

tot aan de overkant.

Glans van avond.

 

Het graan piekte groen in mei

tot later het goud

werd geoogst, en mist

de voorbode was van koud.

Zo zat het in elkaar!

Gewoon wordt ongewoon, blijkt nu

bebouwd, dit vier-seizoenenland.

 

Nood breekt wet!

Het zal zo moeten zijn….

Mijn oneindige verten

lossen op in straten, kaarsrecht

in gelid, als zwaluwen op

een draad. Pikafstand.

Een ander geluid; dat wel!

 

De reiger zal zich redden,

niet-beseffend de euforie

bij die eerste paal vandaag.

Heft het glas!,

….op het afscheid.

 

Helma Gehéniau


HAARLEMMERMEER

 

Het was deze plek die ik ooit verkoos

boven de kust, boven de stad

boven zoveel; omdat de polder

voor mij iets zeer bijzonders had

 

waar land en lucht elkaar ontmoeten

als geven zij elkaar de hand,

waar waterlinten samenkomen

in eind’loos verre overkant

 

waar horizon-brede koepelhemel

het veld beschermd omarmt,

de zonnebol in elk seizoen

de polder geel verwarmt

 

waar zomerblauw hangt boven het groen

en ’s winters zien zover je kon…

dit al gaat méér en méér verloren

door ’t oprukkende woonbeton.

 

Gegroet nieuw land: het ga je goed!

jouw vogels zijn nu van metaal

je landweg asfaltwegen…

Je bent toch voor ons allemaal ?!

 

Helma Gehéniau